Beşiktaş Yönetim Kurulu, 8 Eylül’de aldığı kararla olağanüstü seçimli genel kurul çağrısı yaptı. İlk toplantının 27 Eylül’de gerçekleştirilmesi planlanırken yeterli çoğunluk sağlanamaması hâlinde kongre, 4 Ekim’de çoğunluk aranmaksızın yapılacak. Kulüp ayrıca 1 Haziran 2025-31 Mayıs 2026 dönemini kapsayan olağan idari ve mali genel kurulun 26 Eylül’de, çoğunluk sağlanamaması durumunda ise 3 Ekim’de düzenleneceğini açıkladı. Serdal Adalı’nın başkanlığa devam ederek yönetim kurulunda değişikliğe gitmek amacıyla aldığı olağanüstü seçim kararı, camiada önemli bir tartışmayı da beraberinde getirdi:
Başkanlık makamı değişmeyecek ve yalnızca yönetim kurulu yenilenecekse, Beşiktaş’ın yeniden seçimli kongreye gitmesi şart mı?
10 YILDA SEKİZ SEÇİM, DOKUZUNCUSU YOLDA
Beşiktaş, 2016’dan bu yana başkan ve yönetim kurulunu belirlemek için sekiz kez sandık başına gitti. 4 Ekim’de yapılması beklenen kongreyle birlikte bu sayı dokuza yükselecek.
Son 10 yıllık süreçte gerçekleştirilen seçimli kongreler şöyle:
* 15 Mayıs 2016 – Olağan seçim: Tek aday olan Fikret Orman, 3 bin 658 oyla yeniden başkan seçildi.
* 16 Eylül 2018 – Olağanüstü seçim: Yönetim kurulunu yenilemek isteyen Fikret Orman, tek aday olarak girdiği kongrede bin 911 oy aldı.
* 12 Mayıs 2019 – Olağan seçim: Fikret Orman 2 bin 882, Hürser Tekinoktay bin 617 oy aldı.
* 20 Ekim 2019 – Olağanüstü seçim: Fikret Orman’ın ayrılığının ardından yapılan kongrede Ahmet Nur Çebi 5 bin 9 oyla başkan seçildi. Serdal Adalı 2 bin 983, Hürser Tekinoktay ise 537 oy aldı.
* 29 Mayıs 2022 – Olağan seçim: Ahmet Nur Çebi 2 bin 777 oyla yeniden seçilirken Fuat Çimen bin 190 oy aldı.
* 3 Aralık 2023 – Olağanüstü seçim: Hasan Arat 7 bin 271, Serdal Adalı 4 bin 557 oy aldı. Kongrede 11 bin 785 üye oy kullandı.
* 29 Aralık 2024 – Olağanüstü seçim: Hasan Arat’ın istifasının ardından yapılan seçimde Serdal Adalı 8 bin 901 oyla başkan oldu. Hüseyin Yücel 3 bin 637 oy aldı.
* 11 Mayıs 2025 – Olağan seçim: Serdal Adalı 4 bin 648, Gürkan Aksoy 447 oy aldı.
* 4 Ekim 2026 – Olağanüstü seçim: Serdal Adalı, yönetim kurulunu yenileyerek yoluna devam etmek üzere yeniden kongre üyelerinin karşısına çıkacak. Böylece 2016-2026 arasındaki dönemde Beşiktaş, beşi olağanüstü olmak üzere dokuz seçimli genel kurul süreci yaşamış olacak. Üstelik siyah-beyazlı kulüp bu dönemde seçimli kongrelerin yanı sıra tüzük değişikliği, yetki, idari ve mali genel kurullar için de birçok kez üyelerini toplantıya çağırdı.
AYNI TABLO 2018’DE DE YAŞANDI
Beşiktaş’ın yalnızca yönetim kurulunu değiştirmek amacıyla olağanüstü seçime gitmesi ilk kez yaşanmıyor. Fikret Orman da 2018 yılında mevcut yönetim kurulunu yenilemek amacıyla olağanüstü seçim kararı almıştı. Orman, 16 Eylül 2018’de tek aday olarak girdiği kongrede yeni yönetim listesiyle güven tazelemişti. Aradan sekiz yıl geçtikten sonra Beşiktaş, benzer bir gerekçeyle yeniden sandık başına gitmeye hazırlanıyor.
KONGRENİN GÖRÜNEN VE GÖRÜNMEYEN MALİYETİ
Her genel kurul organizasyonu kulüp açısından yeni bir maliyet anlamına geliyor. Salonun hazırlanması, teknik altyapı, sandıkların kurulması, güvenlik, personel, ulaşım, yemek, basılı evrak, iletişim ve organizasyon giderleri kulübün bütçesinden karşılanıyor. Bunun yanında yönetimin, kulüp çalışanlarının ve kongre üyelerinin harcadığı zaman da işin görünmeyen maliyetini oluşturuyor. Şehir dışından veya yurt dışından gelen üyelerin ulaşım ve konaklama harcamaları da hesaba katıldığında her kongrenin Beşiktaş camiasına yüklediği toplam maliyet daha da büyüyor. Sık aralıklarla yapılan seçimlerin yalnızca mali değil, idari sonuçları da bulunuyor. Seçim gündemi zaman zaman sportif ve ekonomik projelerin önüne geçerken yönetimlerin yeniden liste hazırlaması, adaylık tartışmaları ve kongre atmosferi kulüp içindeki enerjiyi tüketiyor.
MEVCUT TÜZÜK NE DİYOR?
Beşiktaş’ın yürürlükteki tüzüğüne göre yönetim kurulu; bir başkan, 10 asıl ve beş yedek üyeden oluşuyor. Başkan ve yönetim kurulu, seçimli genel kurul tarafından üç yıllığına seçiliyor. Tüzüğün 25.3. maddesi, bir yöneticinin yazılı olarak görevinden ayrılması hâlinde başkana önemli bir yetki veriyor. Başkan, boşalan koltuğa yedek üyelerden birini listedeki sıraya bağlı kalmadan getirebiliyor. Ancak mevcut düzenlemede başkanın, genel kurul tarafından seçilmiş ve istifa etmeyen bir asıl yöneticiyi tek taraflı olarak görevden alma yetkisi bulunmuyor. Yani sistem, boşalan koltuğun doldurulmasına çözüm getiriyor ancak başkanın birlikte çalışmak istemediği bir yöneticiyi değiştirmesine imkân tanımıyor.
SERDAL ADALI: “GÖREV SÜRESİ İKİ YILA İNDİRİLSİN”
Beşiktaş Başkanı Serdal Adalı, sıklaşan seçim tartışmalarının çözüm yollarından birinin yönetimlerin görev süresini kısaltmak olduğu görüşünde. Mevcut tüzükte üç yıl olan görev süresinin iki yıla indirilmesini öneren Adalı, daha önce yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullanmıştı: “Yapmayı planladığımız tüzük değişikliğiyle yönetimlerin görev süresini üç yıldan iki yıla indirmeyi öneriyoruz. Kendi görev süremizden de bu şekilde bir yıl eksiltiyoruz. Kim bu camianın güvenini iki yıl içinde kazanamıyorsa, üçüncü yılı zaten hak etmiyor demektir.”
Adalı’nın önerisi, yönetimlerin daha kısa aralıklarla genel kurulun karşısına çıkmasını ve iki yıllık performanslarının üyeler tarafından değerlendirilmesini öngörüyor.
FİKRET ORMAN: “YÖNETİCİ SAYISI 5+3 OLMALI”
Eski başkanlardan Fikret Orman ise sorunun görev süresinden çok yönetim kurulundaki üye sayısından kaynaklandığını savunuyor. Kalabalık yönetimlerin zaman içerisinde görüş ayrılıklarına, yetki karmaşasına, ego çatışmalarına ve kulüp içi huzursuzluklara yol açabildiğini belirten Orman, şu değerlendirmede bulunmuştu: “Ben yönetici sayısını düşürmüştüm. Benden sonra tüzük tadilatı yapıp tekrar çıkardılar. Beşiktaş’ta olması gereken yönetici sayısı 5+3’tür.”
Orman’ın önerdiği daha dar yönetim modeli; kararların daha hızlı alınmasını, sorumluluk alanlarının netleşmesini ve başkanın güvendiği daha küçük bir ekiple çalışmasını amaçlıyor.
TÜZÜK DEĞİŞİKLİĞİYLE BAŞKA BİR ÇÖZÜM BULUNABİLİR Mİ?
Beşiktaş’ın önündeki bir başka alternatif, yapılacak tüzük değişikliğiyle başkanlara görev süreleri boyunca sınırlı sayıda yönetici değiştirme hakkı verilmesi olabilir. Ancak böyle bir yetkinin sınırsız bırakılması, yönetim kurulunun genel kurul tarafından seçilmesi ilkesini zedeleyebilir. Bu nedenle oluşturulacak sistemin genel kurul iradesini koruyan açık ve denetlenebilir kurallara bağlanması gerekiyor.
Örneğin şu model tartışmaya açılabilir:
* Başkanın bir dönemde değiştirebileceği yönetici sayısı iki veya üç kişiyle sınırlandırılabilir.
* Yeni yöneticiler yalnızca genel kurulda seçilmiş yedek üyeler arasından belirlenebilir.
* Değişikliğin gerekçesi Divan Kurulu ve kamuoyuyla yazılı olarak paylaşılabilir.
* Başkanın genel kurulda seçilmemiş bir ismi doğrudan yönetime almasına izin verilmeyebilir.
* Değiştirilen üyelerin yerine getirilecek isimlerde tüzükteki üyelik süresi ve kadın üye kriterleri korunabilir.
* Yönetim kurulunun çoğunluğunu değiştirecek bir tablo oluşması hâlinde seçim zorunluluğu devam edebilir.
* Yapılan değişiklikler ilk idari ve mali genel kurulda üyelerin bilgisine sunulabilir.
Bir başka seçenek ise mevcut beş kişilik yedek yönetici listesinin genişletilmesi ve başkana, genel kurul tarafından önceden onaylanmış bu havuz içerisinde sınırlı rotasyon yetkisi tanınması olabilir.
ÜÇ FARKLI MODEL
Ortaya konulan görüşlerle birlikte Beşiktaş’ın önünde üç farklı çözüm modeli bulunuyor:
* Serdal Adalı’nın savunduğu, yönetimlerin görev süresini üç yıldan iki yıla indirme modeli.
* Fikret Orman’ın önerdiği, yönetici sayısını azaltarak 5+3 şeklinde daha küçük ve işlevsel bir kurul oluşturma modeli.
* Başkanlara, genel kurulda seçilmiş yedek üyeler arasından görev süreleri boyunca sınırlı sayıda değişiklik yapma hakkı tanınması.
Bu üç önerinin birbirinin alternatifi olması da gerekmiyor. Görev süresinin iki yıla indirilmesi, yönetim kurulunun küçültülmesi ve başkana sınırlı değişiklik hakkı verilmesi birlikte değerlendirilerek yeni bir yönetim modeli oluşturulabilir.
HUKUKİ SINIRIN ÇİZİLMESİ GEREKİYOR
Genel kurulun temel görevlerinden biri başkan ve yönetim kurulu üyelerini seçmek. Bu nedenle başkana seçilmiş bir yöneticiyi doğrudan görevden alma yetkisi verilmesinin ilgili spor mevzuatı, Türk Medeni Kanunu ve dernekler mevzuatı bakımından hukukçular tarafından ayrıntılı şekilde değerlendirilmesi gerekiyor. Yapılacak tüzük değişikliği, genel kurulun seçme ve denetleme yetkisini ortadan kaldırmamalı. Bunun yerine başkana, yine üyelerin oyuyla belirlenmiş yedek liste içerisinde sınırlı hareket alanı tanıyan bir formül daha uygulanabilir görünüyor.
KONGRE DEMOKRASİDİR AMA YORGUNLUK DA GERÇEK
Beşiktaş’ın genel kurul geleneği, kulübün en önemli demokratik değerlerinden biri. Başkanların ve yönetimlerin üyelerden güvenoyu alması tartışmaya kapalı bir meşruiyet sağlıyor. Ancak yalnızca birkaç yönetici değişikliği için bütün kulübün yeniden seçim atmosferine girmesi; maliyet, zaman kaybı ve idari istikrar bakımından sorgulanmayı hak ediyor. Son 10 yılda dokuzuncu seçimli genel kurulun kapıya dayanması, Beşiktaş’ın bu konuda kalıcı bir tüzük düzenlemesine ihtiyaç duyup duymadığını yeniden gündeme taşıyor.
Sizce Beşiktaş’ta yönetimlerin görev süresi iki yıla mı indirilmeli, yönetici sayısı 5+3 modeline mi çekilmeli, yoksa başkanlara görev süreleri içerisinde sınırlı sayıda yönetici değiştirme hakkı mı verilmeli?
BatuErda/Duhuliye.com